Ebeveynlik Stres Ölçeği Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması

Didem Aydoğan; Yaşar Özbay

Ebeveynlik Stres Ölçeği Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması

Öz

Bu çalışmanın amacı, ebeveyn olmaya ilişkin yaşanan stres düzeyini belirlemeye yönelik ölçek geliştirmektir. Araştırmaya en az bir çocuğa sahip olan 307 evli birey katılmıştır. ESÖ’nin yapı geçerliliğini incelemek amacıyla açımlayıcı faktör analizi ve doğrulayıcı faktör analizi yaklaşımları kullanılmıştır. Açımlayıcı faktör analizi sonucunda ölçeğin tek faktörlü bir yapı sergilediği bulunmuştur. İkinci olarak yapılan doğrulayıcı faktör analizi sonucundan elde edilen uyum indekslerinin kabul edilebilir olduğu sonucuna ulaşılmıştır, (x²/sd= 2.37 (302.01/135=23.7, RMSEA=.06, CFI=.99, GFI=.85, NNFI=.89) Güvenirlik çalışmaları sonucunda ise Cronbach alfa iç tutarlılık katsayısı .96 olarak hesaplanmıştır. Sonuç olarak ölçekten 0 ila 72 arasında bir puan alınmakta olup, puanların yüksekliği ebeveynlik stresinin yüksekliğini göstermektedir

Anahtar Kelimeler

Ebeveynlik,Ebeveynlik Stresi

Kaynakça

KAYNAKÇA Abidin, R.R. (1989). The Determinants of Parenting: What variables do we need to look at ? Annual Meeting of the American Psychological Association (97th, NewOrleans, LA, August 11-15).
Abidin, R. R. (1992). The determinants of parenting behavior. Journal of Clinical Child Psychology, 21(4), 407–412.
Abidin, R. R. (1995). Parenting Stress Index: Professional Manual (3rd ed.). Odessa, FL: Psychological Assessment Resources, Inc.
Barbarin, O. A., Hughes, D., & Chesler, M. A. (1985). Stress, coping, and marital functioning among partners of children with cancer. Journal of Marriage and Family, 47(2), 473-480.
Belsky, J. (1984). The Determinants of Parenting: A Process Model. Child Development, 55 (1), 83–96
Belsky, J., Robbins, E., & Gamble, W. (1984). The determinants of parental competence: Towards a contextual theory. In M. Lewis & L. Rosenblum (Eds.), Social connections: Beyond the dyad (pp. 251-279). New York, NY: Plenum Press.
Bodenmann, G. (2005). Dyadic coping and its significance for marital functioning. In T.Revenson, K.Kayser, & G.Bodenmann (Eds.) Couples coping with stress: Emerging perspectives on dyadic coping (pp.33-50). Washington, DC: American Psychological Association.
Bodenmann, G., Pihet, S. & Kayser, K. (2006). The Relationship Between Dyadic Coping and Marital Quality: A 2-Year Longitudinal Study. Journal of Family Psychology, 20(3), 485-493.

Britner, P., Morog, C. M., Pianta, C.R. & Marvin, R.S. (2003). Stress and Coping: A Comparison of Self-Report Measures of Functioning in Families of Young Children with Cerebral Palsy or No Medical Diagnosis. Journal of Child and Family Studies, 12(3), 335–348.
Brown, M. D. (2012). Dyadic Coping, Relationship Satisfaction, and Parenting Stress among Parents of Children with an Autism Spectrum Disorder: The Role of the Couple Relationship. A Dissertation In Marriage and Family Therapy, Texas Tech University
Çekiç, A., Akbaş, T. ve Hamamcı, Z. (2015). Anne Baba Stres Ölçeği’nin Türkçe’ ye uyarlaması: geçerlik ve güvenirlik çalışması. Gaziantep Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 14(3), 647-667.
Dabrowska A., & Pisula E. (2010). Parenting stress and coping styles in mothers and fathers of pre-school children with autism and Down syndrome. Journal of Intellectual Disability Research. 54(3):266-80.
Deater-Deckard, K. (1998). Parenting Stress and Child Adjustment: Some Old Hypotheses and New Questions. Clinical Psychology: Science and Practice. 5(3),314–332.
Devine, K. A., Heckler, C. E., Katz, E. R., Fairclough, D. L., Phipps, S., Sherman-Bien, S.,Dolgin, M. J., Noll, R. B., Askins, M. A., Butler, R. W., & Sahler, O. J. Z. (2013, April 1).Evaluation of the Psychometric Properties of the Pediatric Parenting Stress Inventory (PPSI). Health Psychology. Emmen, R.A.G., Malda, M., Mesman, J., IJzendoorn, M.H. & Prevoo, M.J.L. (2013). Socioeconomic Status and Parenting in Ethnic Minority Families: Testing a Minority Family Stress Model. Journal of Family Psychology, 27(6), 896-904.
Güler, M. ve Yetim, Ü. (2008). Ebeveyn Rolüne İlişkin Kendilik Algısı Ölçeği: Geçerlik ve güvenirlik çalışması. Türk Psikoloji Yazıları, 11(22), 34-43.
Gülaldı, D. (2010). Erken Çocuklukta Serebral Pals'li ve Otistik Çocuk Annelerinin Ebeveyn Stres Düzeylerinin Yaşam Doyumları ile İlişkisinin İncelenmesi. Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi. Marmara Üniversitesi, İstanbul.
Hooper, D. Coughlan, J. & Mullen, M. (2008). Structural equation modeling: Guidelines for determining model fit. The Electronic Journal of Business Research Methods. 6(1), 53-60.
Hu, L., & Bentler, P. M. (1999). Cutoff criteria for fit indexes in covariance structure analysis: Conventional criteria versus new alternatives. Structural Equation Modeling, 6, 1-55.
Kağıtçıbaşı, Ç. (2012). Benlik, Aile ve İnsan Gelişimi: Kültürel Psikoloji. İstanbul: Koç Yayınları. 3.Baskı.
Kaner, S. (2001). Aile Stresini Değerlendirme Ölçeği (The Questionnaire on Resource and Stress-F) Faktör Yapısı, Güvenirlik ve Geçerlik Çalışmaları. Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Fakültesi Dergisi, 34(1), 1-10.
Kline, R. B. (2005). Principles and practice of structural equation modeling (2nd Ed.).New York: Guilford Press
Lavee, Y., Sharlin, S., & Katz, R. (1996). The effect of parenting stress on marital quality. Journal of Family Issues, 17, 114-135.
Margalit, M. & Kleitman, T. (2006). Mothers’ stress, resilience and early intervention. European Journal of Special Needs Education, 21(3), 269-283.
McPherson, A., Lewis, K., Lynn, A. E., Haskett, M.E., & Behrend, T. S. (2008). Predictors of parenting stress for abusive and nonabusive mothers. Journal of Child and Family Studies,18,61-69.
Mert, E., Hallıoğlu, O.,& Ankaralı Çamdeviren, H. (2008). Ebeveyn Stres Indeks Kısa Formun Türkçe Uyarlaması: Bir Psikometrik Çalışma. Türkiye Klinikleri, 28,291-296.
Morse, K. M. (2010). The determinants and consequences of empathic parenting: Testing an expansion of Belsky's model of parenting using SEM. Dissertation Prepared for the Degree of, Doctor of Philosophy, Uniıversity of North Texas.
O'Brien,B.T., Delongis, A., Pomaki, G., Puterman, E. & Zwicker, A. (2009). Couples Copingwith Stress The Role of Empathic Responding. European Psychologist, 14 (1), 18-28.
Ostberg, M., & Hagekull, B. (2000). A structural modeling approach to the understanding of parenting stress. Journal of Clinical Child Psychology, 29, 615-625.
Özmen, S. K., & Özmen,A. (2012).Anne baba stres ölçeğinin geliştirilmesi. Millî Eğitim Yayınları, 41(196), 20.
Pedro, M. F., Ribeiro, T., & Shelton, K. H. (2012). Marital satisfaction and partners' parenting practices: The mediating role of coparenting behavior. Journal of Family Psychology, 26(4), 509-522
Pisterman, S., Firestone, P., McGrath, P., Goodman, J., Webster, I., Mallory, R., & Coffin, B., (1992). The effects of parent training on parenting stress and sense of competence. Canadian Journal of Behavioural Science. 24(1), 41-58.
Raikes, H. A., & Thompson, R. A. (2005). Efficacy and social support as predictors of parenting stress among families in poverty. Infant Mental Health Journal, 26, 177–190
Sümer, N. (2000). Yapısal eşitlik modelleri: Temel kavramlar ve örnek uygulamalar.Türk Psikoloji Yazıları, 3(6), 49-74.
Tabachnick, B. G., & Fidell, L. S. (1996). Using multivariate statistics (3rd ed.). New York: HarperCollins
Tahmassian, K., Anari, M.,& Fathabardi, M. (2011). The Inflencing Factors of parenting stress in Iranian mothers. International Conference on Social Sicence and Humanity. IACSIT Press, Singapore.
Tavşancıl, E. (2005). Tutumların Ölçülmesi ve SPSS ile Veri Analizi. (İkinci Baskı). Ankara: Nobel
Vandsburger, E., Harrigan, M., & Biggerstaff, M. (2008). In Spite of All, We Make It: Themes of Stress and Resiliency as Told by woman in Families Living in Poverty. Journal of Family Social Work, 11(1), 17-35.
Walker, P.A. (2000). Parenting Stress: A Comparison of Mothers and Fathers of Disabled and Non-Disabled Children. University of North Texas, Dissertation Prepared for the Degress of Doctor of Philosophy.
Williford, A. P., Calkins, S.D., & Keane, S.P. (2007). Predicting change in parenting stress across early childhood: Child and maternal factors. Journal of Abnormal Child Psychology, 35, 251-263.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

-

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Didem Aydoğan
ADNAN MENDERES ÜNİVERSİTESİ
Türkiye

Yaşar Özbay
HASAN KALYONCU ÜNİVERSİTESİ
Türkiye

Yayımlanma Tarihi

12 Ekim 2017

Gönderilme Tarihi

29 Mayıs 2017

Kabul Tarihi

-

Yayımlandığı Sayı

Yıl 1970 Cilt: 2 Sayı: 2

IZ

https://izlik.org/JA77PA89GR

Kaynak Göster

RIS / Bibtex

APA

Aydoğan, D., & Özbay, Y. (2017). Ebeveynlik Stres Ölçeği Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması. Uluslararası Erken Çocukluk Eğitimi Çalışmaları Dergisi, 2(2), 24-38. https://izlik.org/JA77PA89GR