Okul Öncesi Öğretmenlerinin Sınıf Yönetiminde İstenmeyen Davranışlara Karşı Kullandığı Stratejilerin İncelenmesi

Çocuğun okulla karşılaştığı ilk eğitim basamağı olan okul öncesi dönemde eğitimin hedefi öğrenci davranışlarının oluşturulmasıdır. Bu davranışların oluşmasını sağlayan, öğrencilerin motivasyonunu ve ilgisini arttıran, sorumluluk sahibi bireyler yetiştiren kaliteli bir eğitim sistemi büyük ölçüde sınıf yönetiminin kalitesine bağlıdır. Bu araştırmanın amacı, okul öncesi öğretmenlerinin sınıf yönetiminde istenmeyen davranışlara karşı kullandığı stratejileri incelemektir. Bu amaç doğrultusunda okul öncesi öğretmenlerinin sınıf yönetiminde istenmeyen davranışlara karşı kullandığı stratejiler öğretmenlerin yaşına, öğrenim durumuna, kıdemine, çalıştığı kurumun türüne, öğretmenlik statüsüne, sınıf mevcuduna, sınıfta kaynaştırma öğrencisi bulunup bulunmamasına ve görev yaptığı ile göre anlamlı bir farklılık gösterip göstermediği ilişkisel tarama modeli kullanılarak incelenmiştir. Çalışmaya 90 okul öncesi öğretmeni katılmıştır. Veriler, Okul Öncesi Öğretmenlerinin Sınıf Yönetiminde İstenmeyen Davranışlara Karşı Kullandığı Stratejileri Belirleme Ölçeği aracılığıyla toplanmıştır. Toplam puan üzerinden yapılan istatistiksel analizler sonucunda sınıf yönetiminde istenmeyen davranışlara karşı kullandığı stratejiler öğretmenlerin yaşına, öğrenim durumuna, kıdemine, çalıştığı kurumun türüne, öğretmenlik statüsüne, sınıf mevcuduna, sınıfta kaynaştırma öğrencisi bulunup bulunmamasına ve görev yaptığı ile göre anlamlı bir farklılık bulunmamıştır. Ölçeğin alt boyutları incelendiğinde; öğretmenlerin yaşına göre Öğretmen Etkililiği alt boyutunda 31 ve üzeri yaş lehine anlamlı bir fark görülmüştür, diğer alt boyutlarda farklılık bulunmamıştır. Öğretmenlerin kıdemine göre Öğretmen Etkililiği ve Davranış Değiştirme Modeli alt boyutlarında 6 ve üzeri yıl lehine anlamlı bir fark görülmüştür, diğer alt boyutlarda farklılık bulunmamıştır. Öğretmenlerin çalıştığı kurumun türüne göre Gerçeklik Terapisi ve Davranış Değiştirme Modeli alt boyutlarında özel okul ve Güvengen Disiplin Modeli alt boyutunda devlet okulu lehine anlamlı bir fark görülmüştür, diğer alt boyutlarda farklılık bulunmamıştır. Öğretmenlerin öğretmenlik statüsüne göre Güvengen Disiplin Modeli alt boyutunda kadrolu öğretmenler lehine anlamlı bir fark görülmüştür, diğer alt boyutlarda farklılık bulunmamıştır. Öğretmenlerin sınıflarında kaynaştırma öğrencisi bulunup bulunmamasına göre hiçbir alt boyutta fark bulunmamıştır. Öğretmenlerin çalıştığı ile göre Davranış Değiştirme Modeli alt boyutunda İstanbul lehine anlamlı bir fark görülmüştür, diğer alt boyutlarda farklılık bulunmamıştır. Elde edilen bulgular, ilgili literatür çerçevesinde tartışılmıştır.

The aim of preschool education which is the first educational institution in children’s lives is to support children to gain positive behaviors. The quality of education which supports positive behaviors, motivation and interest of students depends largely on the quality of classroom management. The purpose of this research is to examine the strategies preschool teachers use to prevent challenging behaviors in classroom management. In accordance with this purpose, whether there is a significant difference between the classroom management strategies of preschool teachers to deal with challenging behaviors according to teachers’ age, educational status, seniority, type of institution they work in, teaching status, class size, presence or absence of children with special needs in the classroom and the city they work in, the relational screening model has been used. The data is collected from 90 preschool teachers via Determining the Strategies of Preschool Teachers to Deal with Challenging Behaviors in Classroom Management Scale. As the results of statistical analysis made on total points, there is no statically significant difference in the strategies preschool teachers use to prevent challenging behaviors in classroom management according to their age, educational status, seniority, type of institution they work in, teaching status, class size, presence or absence of children with special needs and the city they work in. When the analysis made on subscales, according to age of the teachers, there is a statically significant difference in Teacher Effectiveness subscale in favor of the age of 31 and above, but there is no statistically significant difference in other subscales. According to the educational status of teachers, there is not a statically significant difference in any subscales. According to the seniority of teachers, there is a statically significant difference in Teacher Effectiveness and Behavioral Modification Model subscales in favor of 6 years and above, but there is no statistically significant difference in other subscales. According to the type of institution teachers work in, there is a statically significant difference in Reality Therapy and Behavior Modification Model subscales in favor of the private preschool and in Assertive Discipline Model subscale in favor of the state preschool, but there is no statistically significant difference in other subscales. According to the teaching status of teachers, there is a statically significant difference in Assertive Discipline Model subscale in favor of the permanent teachers, but there is no statistically significant difference in other subscales. According to the class size, there is a statically significant difference in Assertive Discipline Model subscale in favor of 16 and above students, but there is no statistically significant difference in other subscales. According to the presence or absence of children with special needs in the classroom, there is not a statically significant difference in any subscales. According to the city teachers work in, there is a statically significant difference in Behavior Modification Model subscale in favor of Istanbul, but there is no statistically significant difference in other subscales. The findings are discussed in the framework of the relevant literature.